✅ KEY POINTS

 

* รัฐบาลเร่งผลักดันเศรษฐกิจสุขภาพ (Wellness Economy) ให้เป็นเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ (New Growth Engines) โดยตั้งเป้าให้ไทยเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจสุขภาพเชิงวิทยาศาสตร์และ Longevity Hub ของเอเชีย

 

* ขับเคลื่อนผ่าน 3 ยุทธศาสตร์หลัก ได้แก่ การสร้างตลาดสุขภาพเชิงป้องกัน (Preventive Health Hub), การส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ (Thailand Healing Destinations) และการพัฒนานวัตกรรมและอุตสาหกรรมสุขภาพมูลค่าสูง (Thailand Innovation Hub)

 

* ตั้งเป้าหมายสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจให้ได้ 3.5 ล้านล้านบาทภายในปี 2575 และดึงดูดการลงทุนใหม่ในอุตสาหกรรมการแพทย์และสุขภาพกว่า 6.8 หมื่นล้านบาท

 

รัฐบาลเร่งขับเคลื่อนเศรษฐกิจสุขภาพ (Wellness Economy) สู่เครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ (New Growth Engines ) มุ่งยกระดับประเทศไทยเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจสุขภาพเชิงวิทยาศาสตร์ (Scientific Wellness Economy) และ Longevity Hub of Asia ต่อยอดการลงทุนด้านบริการสุขภาพ งานวิจัยทางคลินิก และอุตสาหกรรมยา-เทคโนโลยีการแพทย์ ตั้งเป้าสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ 3.5 ล้านล้านบาท ภายในปี 2575

 

 

ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ในฐานะประธานการประชุมคณะกรรมการส่งเสริมและพัฒนาเศรษฐกิจสุขภาพของประเทศไทย (Wellness Economy) ครั้งที่ 1/2569 กำหนดยุทธศาสตร์ในการขับเคลื่อน หลังการประชุมร่วมกับคณะทำงานและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องว่า ผลักดันเศรษฐกิจสุขภาพเป็น New Growth Engines ของประเทศ ที่มุ่งใช้วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรมเป็นกลไกสำคัญในการสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจ

 

✅ 3 ยุทธศาสตร์หลัก ขับเคลื่อนเศรษฐกิจสุขภาพไทย

 

การผลักดัน Wellness Economy ประกอบด้วย 3 ยุทธศาสตร์หลัก ได้แก่ Preventive Health Hub, Thailand Healing Destinations และ Thailand Innovation Hub ครอบคลุมตั้งแต่การดูแลสุขภาพเชิงป้องกัน การท่องเที่ยวเพื่อสุขภาพ ไปจนถึงการพัฒนานวัตกรรมและอุตสาหกรรมสุขภาพมูลค่าสูง ดังนี้

 

1)Preventive Health Hub ปั้นตลาดสุขภาพเชิงป้องกัน รัฐบาลกำหนดให้กระทรวงสาธารณสุขเป็นหน่วยงานหลักขับเคลื่อนสุขภาพเชิงป้องกัน มุ่งพัฒนาแพ็กเกจตรวจสุขภาพมาตรฐาน 4 แผนตามช่วงอายุ เพื่อเพิ่มการเข้าถึงบริการสุขภาพเชิงป้องกัน พร้อมเชื่อมโยงโรงพยาบาลภาครัฐและเอกชนกับธุรกิจท่องเที่ยวและที่พัก

 

2)Thailand Healing Destinations ดันไทยสู่ Wellness Tourism รัฐบาลเดินหน้าพัฒนาโรงแรมให้เป็นสถานที่ฟื้นฟูสุขภาพ เชื่อมโยงโรงแรมกับโรงพยาบาล และสร้างเครือข่ายเมืองฟื้นฟูสุขภาพทั่วประเทศ หวังขยายการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพและกระจายรายได้สู่ภูมิภาค โดย Wellness Tourism เป็นหนึ่งในยุทธศาสตร์เศรษฐกิจสุขภาพที่เน้นความร่วมมือระหว่างกระทรวงสาธารณสุขและกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา

 

3)Thailand Innovation Hub เร่งงานวิจัยสู่ธุรกิจสุขภาพมูลค่าสูง รัฐบาลมุ่งพัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรมสุขภาพ เพื่อให้ไทยสามารถสร้างและเป็นเจ้าของเทคโนโลยี เพิ่มมูลค่าจากทรัพยากรในประเทศ ครอบคลุมอุตสาหกรรมยา วัคซีน เครื่องมือแพทย์ เทคโนโลยีชีวภาพ อาหารแห่งอนาคต และบริการสุขภาพมูลค่าสูง

 

ทิศทางดังกล่าวคือการขยายตัวของเศรษฐกิจสุขภาพจากธุรกิจรักษาพยาบาลไปสู่ระบบเศรษฐกิจครบวงจร ตั้งแต่การป้องกันโรค การท่องเที่ยวเพื่อสุขภาพ การวิจัยและพัฒนานวัตกรรม ไปจนถึงการผลิตยาและเทคโนโลยีการแพทย์

 

นอกจากนี้ สำนักสารนิเทศ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข ยังระบุถึงการผลักดัน Medical Investment Hub เพื่อดึงดูดเงินลงทุนจากต่างประเทศด้วย โดยตั้งเป้าหมายเงินลงทุนใหม่กว่า 6.8 หมื่นล้านบาท และสร้างผลต่อเศรษฐกิจไม่น้อยกว่า 0.5% ของ GDP ผ่าน 3 เสาหลัก ได้แก่ Service Hub ยกระดับบริการทางการแพทย์และสุขภาพ, Research and Development Hub ส่งเสริมงานวิจัยและการทดลองทางคลินิก และ Product and Health Manufacturing Hub พัฒนาอุตสาหกรรมยา ผลิตภัณฑ์สุขภาพ และเทคโนโลยีการแพทย์

 

✅ เอกชนชู Collaboration เชื่อมงานวิจัยสู่การใช้งานจริง

 

ด้าน นพ.ไพบูลย์ เอกแสงศรี นายกสมาคมโรงพยาบาลเอกชน เปิดเผยกับ “ฐานเศรษฐกิจ” ว่า การผลักดันเศรษฐกิจสุขภาพให้เป็น New Growth Engines จำเป็นต้องเร่งเชื่อมโยงงานวิจัยจากห้องทดลองสู่การใช้งานจริง โดยเฉพาะการนำทฤษฎีทางคณิตศาสตร์และการคำนวณเบื้องต้นมาประยุกต์ใช้ในกระบวนการวิจัย ซึ่งจะช่วยคัดเลือกหัวข้อทดลองที่หลากหลาย ให้เหลือหัวข้อที่สำคัญที่สุด ลดระยะเวลาการทดลองและช่วยให้เห็นผลลัพธ์ได้รวดเร็ว

 

การนำองค์ความรู้จากงานวิจัยมาประยุกต์ใช้ จะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานได้มากขึ้น แต่โจทย์สำคัญในการนำผลงานวิจัยก็ต้องนำจากห้องทดลองไปสู่การปฏิบัติและใช้งานจริง เพื่อให้เกิดประโยชน์ต่อระบบสุขภาพและประชาชนในวงกว้าง จึงจะเกิดเป็น New Growth Engines

พร้อมกันนี้ ยังต้องสร้างแบรนด์ (Branding) กับศูนย์วิจัยและศูนย์บริการต่าง ๆ เพื่อกำหนดทิศทางในอนาคตให้ทุกภาพส่วนได้ทำงานร่วมกันมากขึ้น (Collaboration) โดยเฉพาะระหว่างหน่วยงาน แม้บริการสุขภาพบางประเภทจะมีราคาสูง แต่หากมุ่งปรับรูปแบบบริการให้ประชาชนทั่วไปเข้าถึงได้ จะส่งเสริมระบบสุขภาพของคนในสังคมได้

 

✅ ภาครัฐ-ภาคเอกชน ยังขาดการเชื่อมโยง

 

นพ.ไพบูลย์ กล่าวว่า ประเด็นด้านเศรษฐกิจสุขภาพของไทยในมุมมองส่วนตัว เห็นภาครัฐเริ่มและจัดทำนโยบายมานานหลายปีแล้ว แต่ยังขาดความชัดเจนในมิติการพัฒนาเมืองและการสร้างระบบนิเวศที่เชื่อมโยงกัน ภาพรวมยังอยู่ในลักษณะกระจัดกระจาย ต่างฝ่ายต่างดำเนินธุรกิจของตนเองทั้งภาครัฐและเอกชน

 

ฉะนั้น การจับมือสร้างความร่วมมือระหว่างกันมากขึ้นจะมีประสิทธิภาพมากกว่าการแยกกันดำเนินงาน ซึ่งการเชื่อมโยงโรงพยาบาล ศูนย์วิจัย และศูนย์บริการสุขภาพ จะช่วยสร้างระบบนิเวศเศรษฐกิจสุขภาพไทยแข็งแกร่งอย่างยั่งยืน

 

“การผลักดัน Wellness Economy ให้เป็น New Growth Engines ถือว่าเป็นเรื่องใหญ่ เพราะเกิดขึ้นท่ามกลางข้อจำกัดของภาคเศรษฐกิจเดิมที่เริ่มเติบโตจนใกล้เต็มเพดาน ทำให้ประเทศไทยจำเป็นต้องหาอุตสาหกรรมใหม่ขึ้นมาเป็นฐานเศรษฐกิจหลัก โชคดีที่กลุ่มคนรุ่นใหม่เริ่มให้ความสนใจและใส่ใจสุขภาพในระดับสูง และพฤติกรรมไม่ได้จำกัดเพียงการรักษาเมื่อเจ็บป่วย แต่ให้ความสำคัญกับการป้องกัน การฟื้นตัวอย่างรวดเร็ว และการเสริมสร้างสุขภาพให้แข็งแรง จึงนับได้ว่าเป็นทิศทางที่ดี”

 

✅ Longevity มาแรง ผู้บริโภคและตลาดเริ่มขยายตัว

 

โดยกระแส Longevity หรือการมีชีวิตที่ยืนยาวอย่างมีคุณภาพ กำลังได้รับความนิยมอย่างมาก ทั้งในตลาดอาหารเสริมและบริการสุขภาพ นอกจากในเมืองใหญ่แล้ว ยังเริ่มเห็นการสร้างสังคมและระบบนิเวศสุขภาพในต่างจังหวัด โดยมีสถานประกอบการหลายแห่งร่วมมือกับโรงเรียน ชุมชน และโรงพยาบาลท้องถิ่น หันมาพัฒนาบริการสุขภาพให้เชื่อมโยงกับประชาชนในพื้นที่มากขึ้น

 

โรงพยาบาลเอกชนบางแห่งก็เริ่มสร้างรายได้ แบบการพึ่งพาเกื้อกูลกันระหว่างหน่วยงานในชุมชน ควบคู่กับบริการ Wellness แม้ภาพรวมยังมีจำนวนไม่มากนัก แต่ก็ ทำให้ระบบนิเวศสุขภาพขยายออกไปนอกโรงพยาบาลขนาดใหญ่หรือกลุ่มลูกค้าระดับบนสู่ระดับชุมชน

 

“ยกตัวอย่าง เครือโรงพยาบาลใหญ่แห่งหนึ่งในไทย ซึ่งเป็นผู้บุกเบิกและดำเนินธุรกิจด้าน Wellness มาอย่างยาวนานเกือบ 20 ปี มีบริการครบวงจรและประสบความสำเร็จ ทำให้โรงพยาบาลเอกชนแห่งอื่นเริ่มปรับตัวด้วย ตามความสนใจและศักยภาพของแต่ละองค์กร โดยเฉพาะการดูแลสุขภาพเชิงป้องกันและบริการ Wellness ที่สามารถสร้างความสัมพันธ์กับลูกค้าในระยะยาว แม้หลายคนยังมองว่าการรักษาพยาบาลแบบเดิมเป็นธุรกิจที่ดำเนินการได้ง่ายกว่า”

 

✅ Wellness Economy คือโอกาสไทยในระยะยาว

 

ปัจจุบันในมิติทางสังคมไทยยังมีความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงบริการสุขภาพ กลุ่มผู้มีฐานะดีสามารถเข้าถึงบริการ Wellness และ Longevity ได้ก่อน ขณะที่ประชาชนซึ่งมีปัญหาด้านเศรษฐกิจและรายได้ยังคงให้ความสำคัญกับปัญหาปากท้องเป็นหลัก ตลาด Wellness ส่วนใหญ่จึงมุ่งตอบสนองกลุ่มลูกค้าระดับบนโดยเฉพาะบริการที่มีราคาสูงและต้องใช้ค่าใช้จ่ายต่อเนื่อง

 

ดังนั้น การพัฒนาในด้านนี้อาจจะเริ่มเห็นผลลัพธ์ที่ชัดเจนในระยะยาวอีกประมาณ 5 ปีข้างหน้า โดยทิศทางของถือว่ากำลังเติบโตขึ้นอย่างมากเมื่อเปรียบเทียบกับช่วง 2 ปีที่ผ่านมา และแน่นอนว่าเป็นส่วนหนึ่งของการขับเคลื่อน Wellness Economy เพื่อสร้าง New Growth Engines เป็นโอกาสสำคัญที่น่าจับตามองสำหรับประเทศไทย

 

อย่างไรก็ตาม ปัจจัยสำคัญคือประเทศไทยกำลังเข้าสู่สังคมสูงวัย ซึ่งผู้สูงอายุที่มีฐานะและกำลังซื้อพร้อมจ่ายเพื่อรักษาสุขภาพ ทำให้ตลาดมีโอกาสเติบโตต่อเนื่อง ขณะเดียวกัน ทิศทางการรักษาพยาบาลในอนาคตจะมุ่งเน้นโรคซับซ้อนและโรคที่รักษายากมากขึ้น โดยมีเทคโนโลยีเข้ามาช่วยสนับสนุนการดูแลรักษา เพิ่มโอกาสในการพัฒนาระบบสุขภาพของไทยให้มีประสิทธิภาพในระยะยาว

 

ที่มา ฐานเศรษฐกิจ

วันที่ 11 พฤศจิกายน 2569